DUYURU

Kuşların İlahisi yeniden yazıldı



Roger Garaudy'nin mütercimi ve dostu olarak bilinen Cemal Aydın, bu kez Ferîdüddîn Attâr'ın batı dillerinin hemen hepsine defalarca tercüme edilen, Hz. Mevlana'dan, Şeyh Galip'e kadar pek çok alime ilham kaynağı olan Mantıku't Tayr adlı eserini yeniden okurla buluşturdu. Kuşların İlahisi adıyla Türk Edebiyatı Vakfı Yayınları'ndan çıkan bu eseri ve diğer tercümelerden farkını Cemal Aydın'la konuştuk.

 

- Mantıku't Tayr'ı yeniden çevirmeye neden ihtiyaç duydunuz?

 

Çok önceden başladığım ve yarım kalmış bir çeviri idi bu aslında. 2005’lerde çeviriyordum. Fakat bazı dostlarım biz çeviriyoruz deyince ben yarılamışken bırakmıştım. Sonra Mantıku’t Tayr çeviren dostlarıma "Orijinalinde hikâye hikâye devam eder ama günümüz insanına böyle bir dille anlatmanın bir anlamı yok. Buna lütfen başlıklar koyun. Fransızlar bunu çok güzel yapmışlar. Çok güzel başlıklar koymuşlar; her hikayede baskın olan konuyla verirseniz okuyucunun da dikkatini çeker" demiştim ama bunun üzerinde pek durmadılar. Mantıku't Tayr edebiyatın zirvesinde bir kitaptır, şiirdir zaten. Yunus Emre gibi bir söyleyiştir. Mana yüklüdür. Bunun eksikliği üzerine yarım kalan tercümemi tamamladım.

 

- Nasıl bir seyir izlediniz Kuşların İlahisi'ni bugünün diline taşırken?

 

Bu tercümeyi Hz. Attâr gibi Horasanlı olan Princeton Üniversitesi'nden Prof. Dr. Muhammed Rıza Şefi'i Kedkeni'nin tenkitli metninden hareketle yapılan Fransızca çeviriler ve Farsça orijinal metni dikkate alarak yazdım. Kedkeni, otuz yıl süren bir emekle 500'den fazla elyazmasını gözden geçirip en sahih metni ortaya koymuş. Fransızca'daki dört ayrı çevirinin hepsini ve bu arada Arapça tercümesini de dikkate aldım.

 

- Edebi ve manevi açıdan çok ilham verici bir metin...

 

Mantıku't Tayr’daki kuşlar Attâr’ın buluşudur ve ondan sonra hep taklit edilmiştir. En büyük şairler onu taklit etmişlerdir. İslam şark klasiklerine dipnot koymazsanız anlayamazsınız, anlaşılmaz, mecburen koyacaksınız. Ben de 550’ye yakın dipnot düştüm.

 

 -  Mevlana’dan Şeyh Galip’e kadar ilham kaynağı olmuş. Bu metni bunca değerli kılan nedir?

 

Ferîdüddîn Attâr dev bir şair. Bazı kişiler Allah’ın görevlendirdiği kişilerdir. Eskiden bir şair kendinden başka bütün şairleri okurmuş, hangi mazmunları kullanmış, aynılarını ben yapmayayım diye baştan sona okur, sonra kendi şiirini ortaya koyarmış. Şimdikiler eski şiirleri okumadan ortaya çıkıyorlar büyük şair olduklarını zannediyorlar.

 

-  Mantıku’t Tayr sadece bir tasavvuf kitabı mı? Bugünün insanına ne söylüyor?

 

Evrensel bir kitap ve insanı esas alıyor. İnsanın karakterini gözler önüne seriyor. Kuşların her biri insanın zaaflarını temsil ediyor. Kimisinde müthiş bir para sevgisi vardır. Kimisinde karşısındakine tutku vardır. 'Kendi zaaflarından kurtul' diyor Attâr. Bunu Fransız da anlıyor, İngiliz de.

 

Gülden Kılıç

STAR GAZETESİ



VİDEOLAR
FOTOĞRAF GALERİSİ
VAKIF TOPLANTILARI
XD CINEMA
EDEBİYAT KIRAATHANESİ
Üyeleri arasında Celâl Bayar, Süleyman Demirel, Alparslan Türkeş, Prof. Dr. Muharrem Ergin, Prof. Dr. Faruk Kadri Timurtaş, Prof. Dr. Necmettin Hacıeminoğlu, Prof. Dr. Nevzat Atlığ, Ahmet Aydın Bolak, Ali Naili Erdem, Prof. Dr. Tahsin Banguoğlu, Prof. Dr. Sabahattin Zaim gibi ülkemizin değerli şahsiyetlerinin yer aldığı Türk Edebiyatı Vakfı, Ahmet Kabaklı'nın girişimiyle 1978 yılında kuruldu.

KİTAPLARIMIZI SATIN ALMAK İÇİN

www.kitapyurdu.com

www.kitapyurdu.eu

www.idefix.com

Başa Dön